मुख्य सामग्रीवर वगळा

उगवतीचे रंग घे भरारी...

उगवतीचे रंग 

घे भरारी... 

२००३ मध्ये सीबिस्किट या नावाचा एक इंग्रजी चित्रपट आला होता. त्या चित्रपटाचा ट्रेलर मी पाहिला आणि त्यासंबंधी माहिती शोधू लागलो. तर मला त्याच्या कथानकाबद्दल थोडक्यात जी माहिती मिळाली, ती अतिशय प्रेरणादायी वाटली. हा चित्रपट घोड्यांच्या शर्यतीवर आधारित आहे. लॉरा हिलेनब्रँड यांनी लिहिलेल्या पुस्तकावर हा चित्रपट आधारित आहे. सीबिस्किट हा एक लहान चणीचा असलेला अश्व या चित्रपटात दाखवला आहे. टोबी मॅग्युअर, जेफ ब्रिजेस आणि ख्रिस कुपर हे कलाकार या चित्रपटात आहेत. या चित्रपटाचे कथानक थोडक्यात असे. सीबिस्किट हा लहान चणीचा असलेला अश्व शर्यतीत दौडावा म्हणून सुरुवातीला त्याला सराव दिला जातो. जॉकी रेड अर्थात टोबी हा त्याच्याकडून सराव करवून घेतो. छोट्या शर्यतीत भाग घेणं, लहान लहान अडथळे सहज पार करणं, जॉकीसह अडथळ्यांवरून वेगाने झेप घेऊन अंतर पार करणं हे सगळं पाहताना सीबिस्किट आणि टोबी जसे आपापल्या भूमिकेशी एकरूप होतात, तसेच प्रेक्षक म्हणून आपणही त्यात गुंतत जातो आणि पुढे काय घडणार याची उत्कंठा आपल्याला खिळवून ठेवते. 

पण एकदा एक अपघात घडतो. त्या अपघातात जॉकी रेड अर्थात टोबी आणि त्याचा आवडता घोडा सीबिस्किट जबर जखमी होतो. दोघांच्याही पायाला मार लागलेला असतो. एक वेळ टोबी बरा होऊन पुन्हा शर्यतीत भाग घेऊ शकेल अशी शक्यता स्वतः टोबीसह सगळ्यांना वाटत असते, पण पाय दुखावल्यामुळे जायबंदी झालेला सीबिस्किट पुन्हा शर्यतीत भाग घेऊ शकेल का आणि भाग घेतला तरी शर्यत जिंकू शकेल का अशी रास्त शंका सगळ्यांच्या मनात असते. पुन्हा हळूहळू सराव सुरु होतो, आणि मग एके दिवशी स्पर्धेला सुरुवात होते. स्पर्धा सुरु झाल्यावर सीबिस्किट अपेक्षेप्रमाणे मागे पडतो. सगळ्यांना वाटते की आता याचे काही खरे नाही. पण अचानक सीबिस्किटचा वेग वाढतो. तो हळूहळू आपल्यापुढे धावत असणाऱ्या अश्वांना मागे टाकत जातो. या शर्यतीत वॉर ऍडमिरल सारखे नामांकित अश्व सहभागी झालेले असतात. पण आपला हा सीबिस्किट भरारी घेतो, आणि शेवटी शर्यतीत पहिला येऊन शर्यत जिंकून साऱ्यांचीच वाहवा मिळवतो. 

हा चित्रपट प्रेक्षकांना आपलासा वाटतो कारण तो सत्यकथेवर आधारित आहे. तो प्रेक्षकांना आपलासा का वाटतो, याचं अजून एक कारण आहे. ते म्हणजे हा घोडा म्हणजेच सीबिस्किट आता संपला, आता तो काही कामाचा नाही  असं प्रेक्षकांना वाटत असतानाच तो उसळी घेतो. आणि शर्यतीत नामांकित अश्व सहभागी झालेले असताना तो त्यांना मागे टाकून शर्यत जिंकतो. पराभवाने, अपयशाने खचून न जाता, ठरवले तर अशक्य वाटणारी गोष्टही आपण साध्य करू शकतो असा संदेश हा चित्रपट आपल्याला देतो. आणि दुःखाने खचलेल्या, निराश झालेल्या मनांना उभारी देण्याचं काम करतो. आज कोरोनामुळे अवघं जग हतबल झालं असताना, त्यामुळे खचून न जाता पुन्हा उभं राहण्याची प्रेरणा हे कथानक निश्चितपणे आपल्याला देईल असं मला वाटतं . या सगळ्या निराशाजनक परिस्थितीतून पुन्हा एक बलवान राष्ट्र म्हणून उभं राहू. आपल्या दैनंदिन जीवनातील समस्यातूनही मार्ग काढण्यात यशस्वी होऊ अशी खात्री मला वाटते. या ठिकाणी मला फिनिक्स पक्ष्याचे उदाहरण आठवते. फिनिक्स हा ग्रीक पुराणकथेतील गरुडासारखा दिसणारा एक पक्षी. त्याचे वैशिष्ट्य म्हणजे तो नष्ट झालेला असताना राखेतून पुन्हा पुन्हा जन्म घेतो आणि भरारी घेतो. मानवी मनातील निरंतर आशेचे तो प्रतीक आहे. याच आशेची ज्योत आपल्या मनामनात सतत तेवत ठेवू या. 

©️ विश्वास देशपांडे, चाळीसगाव. 
    १४/०६/२०२०
प्रतिक्रियेसाठी ९४०३७४९९३२
( कृपया लेख नावासहित शेअर करावा. ) 









टिप्पण्या

या ब्लॉगवरील लोकप्रिय पोस्ट

लोकमाता अहिल्यामाई होळकर : जीवन, कार्य, विचार आणि आजची प्रस्तुतता

 उगवतीचे रंग  लोकमाता अहिल्यामाई होळकर : जीवन, कार्य, विचार आणि आजची प्रस्तुतता पुण्यश्लोक किंवा लोकमाता म्हणून मिरवावे ते फक्त अहिल्याबाईंनीच ! ही विशेषणे त्यांनाच शोभून दिसतात. त्यांची देवतातुल्य वागणूक पाहून प्रजेनेच आपल्या हृदय मंदिरात त्यांची ' देवी ' म्हणून स्थापना केली. देवी म्हणून प्रजेच्या हृदयातील सर्वोच्च स्थानावर एवढ्या आदराने विराजमान होणाऱ्या त्या एकमेव महाराष्ट्रकन्या - माळवासम्राज्ञी आहेत. त्यांचा गौरव पाश्चात्य विचारवंतांनी देखील केला आहे. सर जॉन माल्कम त्यांच्याबद्दल लिहिताना म्हणतात , " Ahilyabai's name is sainted and she is styled as Avatar or incarnation of the Divinity." तर स्कॉटलंडची कवयित्री जोना बेली हिने  ' Ahilyabai A Poem या नावाचे दीर्घ काव्य त्यांच्यावर लिहिले आहे. त्यांना Divine Personality, Saint, Seer, Avatar यासारखी विशेषणे वापरून त्यांचा गौरव करण्यात आला आहे. आत्मभान असणारा आणि भूतकाळापासून धडे घेणारा समाजच खऱ्या अर्थाने प्रगती करू शकतो. आज दुर्दैवाने हे आत्मभान आपण हरवत चाललो आहोत. राजकीय आणि ऐतिहासिक व्यक्तिमत्वांकडे देखील ...

आनंदयात्री

 उगवतीचे रंग  आनंदयात्री  मंगेश पाडगावकर यांच्या ' आनंदयात्री ' कवितेची आठवण व्हावी असे एक जोडपे काल भेटले. त्यांच्या संगतीत कालचा दिवस सोनेरी झाला. त्यांच्यासोबत आम्हीही आनंदयात्री झालो. समयीतल्या दोन वाती एकत्र येऊन त्यांनी सुंदर प्रकाश द्यावा तसे ते दोघं प्रकाशमान भासले. हे जोडपं म्हणजे माझी मानलेली बहीण विभाताई आणि तिचे यजमान डॉ गोपाळराव देशपांडे. कर्माचा सिद्धांत मला मान्य आहे. आपण जसे कर्म करतो तसे फळ मिळते. तसंच मागच्या जन्मी म्हणा किंवा या जन्मी म्हणा काहीतरी सत्कृत्य माझ्या हातून झालं असलं पाहिजे , म्हणूनच अशी माणसं माझ्या वाट्याला आली. ऋणानुबंधाच्या गाठी पडल्या.  विभाताई आणि डॉ गोपाळराव हे दाम्पत्य तसे मुंबईकर. पण पुण्यात त्यांचे घर आहे. त्यांना दोन मुली. रेणू आणि श्वेता. दोघीही डॉक्टर आहेत. दोघीही अमेरिकेत असतात. गोपाळराव मुंबईत डॉ जी के देशपांडे या नावाने प्रख्यात आहेत. अनेक मोठमोठे राजकीय नेते आणि अभिनेते, गायक, कलाकार  ज्यांचे पेशंट होते आणि आहेत असे हे धन्वन्तरी. विभाताईंचे वडील विदर्भातील प्रख्यात वकील तर डॉ गोपाळरावांचे वडील मोठे सरकारी अधिकारी ...

पुत्र व्हावा ऐसा...

उगवतीचे रंग  पुत्र व्हावा ऐसा... आपल्या अभंगात तुकाराम महाराज म्हणतात  पुत्र व्हावा ऐसा गुंडा  ज्याचा तिन्ही लोकी झेंडा... या ओळीचा अर्थ असा नाही की पुत्र वाईट किंवा गुंड असावा, तर याचा अर्थ आहे की पुत्र असा असावा जो आपल्या कर्तृत्वाने, पराक्रमाने, किंवा गुणांनी इतका प्रभावी आणि धाडसी असेल की जणू काही तो "गुंड" ( इथे पराक्रमी, धाडसी, आपल्या तत्त्वांवर ठाम या अर्थाने) असावा. त्याची किर्ती तिन्ही लोकात पसरावी. थोडक्यात, पुत्र असा असावा जो समाजासाठी आणि धर्मासाठी काहीतरी मोठे कार्य करेल आणि कोणालाही घाबरणार नाही. तुकाराम महाराजांच्या या अभंगाची आठवण येण्याचे कारण म्हणजे परवाच एक कविता वाचनात आली. कविता कसली ? प्रार्थनाच ती ! एका कवीने देवाला केलेली ! अमेरिकेचे नामवंत माजी  लष्करप्रमुख डग्लस मॅकआर्थर यांनी देवाजवळ आपल्या मुलासाठी केलेली ही प्रार्थना – परंतु ती कोणत्याही काळात, कोणत्याही संस्कृतीत, प्रत्येक संवेदनशील पालकाच्या अंत:करणातून उमटू शकेल, प्रत्येक मातापित्याला आपल्याच भावना त्यात दिसतील अशी आहे. म्हणूनच त्याबद्दल तुमच्याशी संवाद साधावा असे वाटले. त्या कवितेचा ह...