चष्मा... !

 उगवतीचे रंग 

चष्मा... ! 

मी लावतो चष्मा निरनिराळ्या रंगाचा 

मग मला हवे तसे दिसतात रंग भोवतालचे 

कधी कधी मला सोयीसाठी हिरवा रंग हवा असतो 

मग मी हिरव्या रंगाचा चष्मा परिधान करतो. 

आता हिरव्या रंगाशी माझी जवळीक असते 

मग हिरवी रोषणाई, हिरवे झेंडे, सारे कसे  हिरवे हिरवे 

रंगून जातो मग मी हिरव्या रंगात

ईद रमजान अन डोक्यावर गोल टोपी मोठया थाटात ।। १ ।। 

कधी कधी मी लावतो भगव्या रंगाचा चष्मा 

मग भवतालच होऊन जातो अवघा भगवा 

भगवे ध्वज, भगव्या मिरवणुका, भगवे कपडे 

दिसू लागतात भगवे तांडे 

भावी विजयाचे मनात मांडे ।। २ ।।

वाटलं तर लावतो निळ्या रंगाचा चष्मा कधी कधी 

मग होऊन जातो भवताल निळा 

कपाळाला निळाच टिळा 

मग आठवते प्रज्ञा, शील, करुणा 

' बुद्धम शरणं गच्छामि..' चा घोष मनात घुमू लागतो. ।। ३ ।। 

माझ्याजवळ फक्त चष्मेच नसतात 

असतात निरनिराळ्या प्रकारचे फिल्टर्स सुद्धा 

मला हवे तसे फिल्टर्स मी कानावर चढवतो 

मग त्यातून गाळून येतात आवाज 

तेच फक्त की जे मला ऐकायचे असतात. ।। ४ ।। 

मग मला ऐकू येतात फक्त मशिदीवरचे आवाज 

भोंग्यावरून चाललेली अजान 

तशी तर ती खूप वर्षांपासून ऐकू येत असते 

पण आता मला ती कानात खुपत असते 

खूप माणसं असतात माझं ऐकणारी 

लढा रे,  फुंकली मी तुतारी ।। ५ ।। 

मला दुसरे फिल्टर्स लावले की ऐकू येतात 

मंदिरांवरचे भोंगे आणि सुरु असणाऱ्या आरत्या 

हनुमान चालीसा, भजनं आणि कीर्तनं 

पण आता मी वेगळाच असतो 

हाही आवाज मला कानात खुपतो  ।। ६ ।।

मग मला आठवतात नियम आणि कायदे 

मतदारांशी केलेले वायदे 

नियम पाळण्याचे फायदेच फायदे ! 

आता असतो सोयीस्कर विचार 

सोयीस्कर आचार अन सोयीस्कर उच्चार ! ।। ७ ।। 

माझे हे चष्मे नाही दाखवत मला 

दारिद्र्याने पिचलेले आत्मे 

बेकारीने आलेली निराशा 

महागाईने त्रस्त जनता 

उपाशीपोटी झोपणारे अतृप्त लोक ।। ८ ।।

माझ्या या फिल्टर्समुळे 

नाही ऐकू येत मला दुःखितांचे निःश्वास 

मदतीसाठी याचना करणाऱ्यांच्या आर्त हाका 

मला नाही ऐकू येत कुपोषित बालकांचा टाहो आणि 

अत्याचारग्रस्त भगिनींच्या आर्त किंकाळ्या 

माझ्या दृष्टीने सारे काही अलबेल आहे ।। ९ ।। 

चष्मा काढून ठेवला तर 

मला मूळचा असा रंग नसतो 

कानावरचे फिल्टर्स नसले की सगळेच आवाज मला ऐकू येतात 

मग मी सगळ्यांचा असतो 

सगळे रंग माझेच असतात 

सगळे आवाजही मला बोलावतात. ।। १० ।। 

©खरं तर सगळे रंग एकच असतात 

निरनिराळ्या रंगांची तबकडी फिरवली की ती पांढरीच भासते 

पाण्याच्या थेंबातुन प्रकाश परावर्तित होताना 

सप्तरंगी मोहक इंद्रधनुष्य खुलते ।। ११ ।। 

अशीच असते विविधतेतील एकता 

आणि एकतेतील विविधता 

असावी लागते पाहण्याची दृष्टी 

चष्मे सारे काढून ठेवल्यावर 

दिसेल अवघी एकच सृष्टी. ।। १२ ।। 

© विश्वास देशपांडे, चाळीसगाव 

६/५/२०२२

प्रतिक्रियेसाठी ९४०३७४९९३२

( कविता आवडल्यास नावासह अग्रेषित करावी )